Psychose: hoe het voelt om de werkelijkheid anders te beleven

Een psychose is geen vast omlijnd iets dat bij iedereen hetzelfde verloopt. Het is een ervaring waarin je de werkelijkheid anders beleeft dan de mensen om je heen. Voor sommigen voelt dat beangstigend en ontregelend, voor anderen intens, betekenisvol of zelfs tijdelijk verrijkend. Vaak is het een combinatie van dit alles.

Mensen beschrijven een psychose bijvoorbeeld als:

• het gevoel dat alles met alles samenhangt
• een toename van betekenis: woorden, blikken of gebeurtenissen lijken speciaal voor jou bedoeld
• het gevoel dat je gedachten sneller, chaotischer of juist heel helder worden
• angst, wantrouwen of juist euforie
• het kwijt zijn van houvast in tijd, plaats of identiteit

Er bestaan net zoveel beschrijvingen van psychose als er mensen zijn die het meemaken. Sommigen spreken liever over een crisis, ontregeling, overspanning of spirituele ervaring. Anderen gebruiken juist wél het woord psychose. Geen van die woorden is ‘juist’ of ‘fout’ — het gaat erom welk woord voor jou klopt.

Belangrijk uitgangspunt is dat een psychose iets is wat je overkomt, niet iets wat je bent. Het zegt iets over wat er op dat moment in je leven en in jou gebeurt, niet over je waarde als mens.

Als je een idee wilt krijgen van wat je zoal mee kunt maken als je psychosegevoelig bent, neem dan eens een kijkje op de website psychosegevoelig . Hier vind je een digitale versie van een boekje dat Anoiksis heeft gemaakt van gedeelde ervaringen van mensen binnen Anoiksis. Deze is ook in het Engels of Portugees te bekijken. Een papieren Nederlandse versie kan worden besteld via het contactformulier.

Ervaringen die veel mensen herkennen

Hoewel elke psychose uniek is, zijn er ervaringen die veel mensen met een psychosegevoeligheid (in meer of mindere mate) herkennen. In de psychiatrie worden deze vaak onderverdeeld in categorieën. Die indeling kan helpend zijn om erover te praten, maar de ervaringen zelf staan altijd voorop.